บทความ
กระดานถามตอบ
Download
ติดต่อ
Site Map
 
 
« ธันวาคม 2560 »
อา.จ.อ.พ.พฤ.ศ.ส.
 12
3456789
10111213141516
17181920212223
24252627282930
31 

 
 

 

 

 

 

 

 

 
Main Content > บทความ
ตระเวนสำรวจพัฒนาการสื่อยุโรป: จากฝรั่งเศสถึงเยอรมนี
จากการได้สัมผัสและเรียนรู้พัฒนาการของสื่อมวลชนในฝรั่งเศสและเยอรมนีแล้ว ทำให้คิดต่อไปข้างหน้าว่า ปัญหาหลายอย่างเป็นเรื่องน่าศึกษาสำหรับแวดวงสื่อมวลชนไทยในอนาคต และอีกหลายเรื่องอาจสามารถนำมาปรับใช้และเตรียมพร้อมรับการเปลี่ยนแปลงที่กำลังจะมาถึง...

ตระเวนสำรวจพัฒนาการสื่อยุโรป: จากฝรั่งเศสถึงเยอรมัน

 

                เมื่อเร็วๆนี้ ได้มีโอกาสเดินทางไปดูงานในสาธารณรัฐฝรั่งเศส และสหพันธ์สาธารณรัฐเยอรมนี ทั้งในด้านการพัฒนาเทคโนโลยีการบินและอวกาศ การกระจายอำนาจสู่ท้องถิ่นและพัฒนาการของสื่อมวลชน

                อย่างที่เคยเกริ่นกันไว้ในฉบับก่อนๆ ว่า ฝรั่งเศสเป็นไม่กี่ประเทศในยุโรปตะวันตกที่ไม่มี

สภาการหนังสือพิมพ์ ไว้กำกับดูแลกันเองในด้านจริยธรรม นั่นก็เพราะสาเหตุหลายประการ

 

เตรียมการจัดตั้ง สภาการหนังสือพิมพ์ฝรั่งเศส

                มาโนลา การ์เดซ์ ผู้ประสานงานของเครือข่ายนักหนังสือพิมพ์นานาชาติ ซึ่งได้รับการสนับสุนนจากมูลนิธิเพื่อสาธารณประโยชน์ของเอกชนในฝรั่งเศส เน้นการทำงานด้านการส่งเสริมจริยธรรมและคุณภาพของสื่อมวลชนในฝรั่งเศส รวมทั้งสร้างเวทีให้มีการแลกเปลี่ยนกันระหว่างนักข่าวในประเทศต่างๆ อาทิ บราซิล อินเดีย เซเนกัลและอุซเบกิสถาน

                สาเหตุที่สื่อในฝรั่งเศสไม่ยอมให้มีสภาการหนังสือพิมพ์ เพราะกลัวว่าจะถูกควบคุม แต่วันนี้ สถานการณ์เปลี่ยนแปลงไปแล้ว สื่อต้องการพื้นที่ในการสื่อสารกับสาธารณะในกรณีที่เป็นปัญหาจริยธรรมในภาพรวม ขณะที่ระบบเดิมใช้ผู้ไกล่เกลี่ยเป็นกรณีๆไป ซึ่งจะเกี่ยวข้องเฉพาะหนังสือพิมพ์แต่ละฉบับเท่านั้น และเมื่อการไกล่เกลี่ยไม่สำเร็จ ก็ต้องพึ่งกระบวนการยุติธรรม

                ดังนั้น เมื่อช่วงปีเศษๆที่ผ่านมา สื่อหนังสือพิมพ์ในฝรั่งเศสกลับมาคุยกันถึงความจำเป็นที่จะต้องมีสภาการหนังสือพิมพ์กันอีกครั้ง โดยทางเครือข่ายฯ กำลังทำหน้าที่ให้ข้อมูลกัยทุกฝ่าย ก่อนที่จะมีการพิจารณาข้อเสนอนี้ ในการประชุมใหญ่ระดับชาติในเดือนพฤษภาคมที่จะถึงนี้

                ล่าสุด ทางสหภาพนักข่าวฝรั่งเศส ยังไม่มีความเห็นต่อข้อเสนอให้มีการจัดตั้งสภาการหนังสือพิมพ์ แต่ก็ไม่ได้คัดค้าน ส่วนสมาคมบรรณาธิการบางส่วนให้ความสนใจ ขณะที่กลุ่มองค์กรภาคประชาสังคมสนับสนุนอย่างเต็มที่ ได้แต่หวังว่า เมื่อถึงวันประชุม เราจะสามารถจูงใจให้สมาคมวิชาชีพด้านสื่อรับเป็นเจ้าภาพในการผลักดันเรื่องนี้ มาโนลา บอกถึงความคืบหน้า

                ทั้งนี้ ทางเครือข่ายฯ ได้นำเสนอโครงสร้างของสภาการหนังสือพิมพ์ฝรั่งเศสไว้แล้ว โดยให้มีคณะกรรมการที่มาจากเจ้าของและบรรณาธิการ 8 คน นักข่าว 8 คน และผู้ทรงคุณวุฒิภายนอกอีก 8 คน แต่ประเด็นสำคัญคือเรื่องเงินทุนในการดำเนินการ ยังไม่รู้ว่าจะมีองค์กรใดเป็นเจ้าภาพ

 

สร้างนักข่าวมืออาชีพสไตล์ฝรั่งเศส

                เป็นที่ทราบกันดีว่า การศึกษาด้านวารสารศาสตร์ในระดับอุดมศึกษาในประเทศฝรั่งเศสยังเป็นเรื่องใหม่ จนถึงปัจจุบันมีมหาวิทยาลัยเพียง 12 แห่งเท่านั้น ที่เปิดสอนในด้านนี้ ดังนั้น ทางออกสำหรับผู้ที่ต้องการเข้าสู่อาชีพสื่อมวลชน จึงอยู่ที่สถาบันฝึกอบรมด้านวิชาชีพสื่อมวลชน

                ศูนย์ฝึกอบรมสื่อมวลชนอาชีพ หรือ CFPJเป็นหน่วยงานที่ทำหน้าที่อบรมความรู้ด้านวิชาชีพสื่อมวลชนให้กับบุคคลทั่วไปที่สนใจ โดยผู้เข้าอบรมจะต้องจบการศึกษาในระดับปริญญาตรี มีการสอบแข่งขันกันอย่างเข้มข้น ในปีล่าสุด มีผู้สมัครสอบประมาณ 1,000 คน แต่สามารถรับได้เพียง 40 คน เข้าอบรมในหลักสูตร 2 ปี

                ในปีแรก จะเน้นการการเขียนข่าวพื้นฐานและการสื่อข่าวสำหรับหนังสือพิมพ์ มีการฝึกภาคปฏิบัติควบคู่ไปกับภาคทฤษฎี ส่วนปีที่สอง จะเน้นทางด้านสื่ออื่นๆ ไม่ว่าจะเป็นวิทยุ โทรทัศน์และสื่อออนไลน์ เมื่อผ่านการอบรมแล้ว มักจะได้ทำงานในสื่อระดับชาติเกือนทั้งหมด เพราะส่วนหนึ่งคือ ศูนย์แห่งนี้ ได้รับเงินทุนอุดหนุนจากรัฐและเจ้าของสื่อยักษ์ใหญ่ต่างๆ

                นอกจากที่ศูนย์แห่งนี้ จะจัดฝึกอบรมให้กับคนหนุ่มสาวชาวฝรั่งเศสที่สนใจอยากก้าวเข้าสู่วิชาชีพสื่อมวลชนแล้ว ยังมีการเปิดหลักสูตรพิเศษให้กับนักข่าวต่างชาติเข้ามาเพิ่มพูนความรู้ด้านวิชาชีพ แต่มีเงื่อนไขว่าต้องเข้ารับการอบรมเป็นภาษาฝรั่งเศส

 

เรียนรู้หนังสือพิมพ์ทางเลือกของคนเยอรมัน

                ข้ามฟากไปยังประเทศเยอรมนี ที่เมื่อ 2-3 ปีก่อน จดหมายข่าวของสภาการหนังสือพิมพ์ได้นำเสนอรายละเอียดเกี่ยวกับกลไกในการควบคุมกันเองของสื่อมวลชนเยอรมันทุกประเภทไปบ้างแล้ว การไปเรียนรู้จักสื่อเยอรมันในครั้งนี้ จึงมุ่งเน้นสื่อหนังสือพิมพ์ทางเลือกเป็นพิเศษ

                หนังสือพิมพ์ “Die Tageszeitung”เป็นหนังสือพิมพ์ที่ก่อตั้งมากว่า 28 ปีแล้ว จากกลุ่มนักกิจกรรมสังคมที่ต้องการสร้างสื่อที่มีความเป็นอิสระ ไม่ผูกติดกับพรรคการเมือง และไม่ตกอยู่ภายใต้อิทธิพลของธุรกิจ จึงมีผู้ร่วมลงหุ้นก่อตั้งกว่า 75,000 คน ปัจจุบันตีพิมพ์วันละประมาณ 60,000 ฉบับ ในจำนวนนี้ ส่งให้กับสมาชิกขาประจำถึง 48,000 ฉบับมีสำนักงานใหญ่อยู่ใจกลางนครเบอร์ลิน

                บรรณาธิการข่าวต่างประเทศ ของ Die Tageszeitung ให้ข้อมูลเพิ่มเติมว่า หนังสือพิมพ์ฉบับนี้ จะมีโฆษณาน้อยกว่าฉบับอื่นๆ เพราะแม้จะเป็นหนังสือพิมพ์ระดับชาติที่มีจำหน่ายทั่วประเทศ แต่ก็อาจจะมียอดจำหน่ายน้อยเกินไปสำหรับบริษัทขนาดใหญ่ คนทำงานส่วนใหญ่จึงมีค่าตอบแทนไม่สูงนัก หลายคนจึงต้องดิ้นรนไปหางานพิเศษที่ไม่ขัดต่อวิชาชีพนักข่าวทำเพื่อเป็นรายได้เพิ่มเติม

                เราไม่ใช่สื่อทางเลือก เพราะทำงานโดยยึดมาตรฐานวิชาชีพสื่อมวลชนเช่นเดียวกับหนังสือพิมพ์ฉบับนี้อื่นๆ แต่อาจมีความแตกต่างสำคัญในเรื่องความเป็นเจ้าของ อาจเรียกได้ว่า เราเป็นหนังสือพิมพ์ฉบับเดียวที่มีเจ้าของมากที่สุด ขณะนี้ ตั้งเป้าว่าต้องมีสมาชิกให้ได้ 50,000 รายเพื่อให้สามารถอยู่ได้ในทางธุรกิจ และจะต้องไม่ต่ำกว่า 45,000 ราย บก.ข่าวต่างประเทศให้ข้อมูล พร้อมทั้งบอกด้วย เคยมีบางครั้ง ที่ประกาศปิดตัวเองเพราะยอดสมาชิกน้อยเกินไป แต่เมื่อประกาศออกไป คนก็แห่กันมาสมัครเป็นสมาชิก จนต้องอยู่ต่อมาจนทุกวันนี้

                ส่วนแนวทางในการเสนอข่าวของ Die Tageszeitung จะเน้นข่าวที่แตกต่างไปจากที่หนังสือพิมพ์ทั่วไปนำเสนอ อาจมีพาดหัวข่าวด้วยภาษาที่รุนแรงกว่า แต่จะเน้นความตรงไปตรงมา ไม่อ้อมค้อม ขณะที่ข่าวต่างประเทศก็มีความสำคัญและจะเน้นเรื่องราวจากประเทศที่หนังสือพิมพ์ฉบับอื่นไม่ค่อยให้ความสนใจ

 

วันนี้ ของหนังสือพิมพ์ในระบอบคอมมิวนิสต์เดิม

                เพื่อความแตกต่างในการเรียนรู้สื่อในประเทศเยอรมนี หนังสือพิมพ์อีกฉบับที่เรามีโอกาสไปเยี่ยมเยียนคือ หนังสือพิมพ์ Sachsische Zeitungซึ่งเป็นหนังสือพิมพ์ฉบับหลักของแคว้น Saxony มีสำนักงานอยู่ในเมือง Dresdenเมืองหลวงของแคว้น ซึ่งเป็นดินแดนในฝั่งเยอรมันตะวันออก ก่อนการล่มสลายของกำแพงเบอร์ลินเมื่อปี 1989 ปัจจุบันมียอดพิมพ์อยู่ที่ประมาณ 290,000 ฉบับต่อวัน ในจำนวนนี้ 90% เป็นสมาชิก ส่วนที่เหลือวางจำหน่ายตามแผงหนังสือทั่วไป และถือว่าเป็นหนังสือพิมพ์ในระดับภูมิภาค เพราะส่งไปจำหน่ายในหลายเมือง

                หนังสือพิมพ์ฉบับนี้ ก่อตั้งมาตั้งแต่ปี 1946 เคยเป็นกระบอกเสียงของพรรคคอมมิวนิสต์เยอรมันตะวันออก จนกระทั่งปี 1991 เมื่อรวมประเทศเยอรมัน หนังสือพิมพ์จึงถูกขายให้กับกลุ่ม Gruner&Jarn ซึ่งเป็นเจ้าของนิตยสารยักษ์ใหญ่ในเมืองฮัมบูร์ก ช่วงเปลี่ยนแปลงใหม่ๆ นักข่าวต้องปรับตัวกันมาก เพราะอยู่ใต้ระบอบคอมมิวนิสต์มานาน แต่ก็ไม่ลำบากมากนัก

                ในปัจจุบัน หนังสือพิมพ์ Sachsische Zeitung กำลังประสบปัญหาเช่นเดียวกับหนังสือพิมพ์ในทวีปยุโรปทั่วไป คือ การสูญเสียนักอ่านรุ่นใหม่ จึงทำให้ต้องปรับตัวเพื่อสร้างเนื้อหาที่ดึงดูดความสนใจของนักอ่านรุ่นใหม่มากขึ้น เช่น มีการเพิ่มหน้าเกี่ยวกับชีวิตวัยรุ่นขึ้นมาทุกวันศุกร์

 

                จากการได้สัมผัสและเรียนรู้พัฒนาการของสื่อมวลชนในฝรั่งเศสและเยอรมนีแล้ว ทำให้คิดต่อไปข้างหน้าว่า ปัญหาหลายอย่างเป็นเรื่องน่าศึกษาสำหรับแวดวงสื่อมวลชนไทยในอนาคต และอีกหลายเรื่องอาจสามารถนำมาปรับใช้และเตรียมพร้อมรับการเปลี่ยนแปลงที่กำลังจะมาถึง...

 

 

ชวรงค์ ลิมป์ปัทมปาณี

เลขาธิการสภาการหนังสือพิมพ์แห่งชาติ



( บทความโดย : admin | ผู้ตอบ : 852 | ผู้ชม : 12883  )
  บทความ

แก้แค้น VS แก้ไข : ความเหมือนในความต่าง? (อ่าน 4186)
แก้แค้น VS แก้ไข : ความเหมือนในความต่าง? (อ่าน 3690)
บทเรียนของประชาธิปัตย์กับพลังที่เพื่อไทยประมาทไม่ได้ (อ่าน 4219)
การเมืองทำสงคราม(ออนไลน์)ปะทุ โซเชียลฯ กลายเป็นมีด! เป็นปืน! (อ่าน 5675)
ไม่อยากทำร้ายประเทศไทย อย่าส่งต่อความรุนแรง (อ่าน 5207)
 

 ความคิดเห็นที่ 1

น่าเอาบทความนี้ไปลง "จุดประกาย" จังเลยค่ะ หุหุ ^^

 neenja  IP:125.25.144.182
วันที่ : 2008-04-28 21:00:19


เสนอความคิดเห็น
หัวข้อ :
ตระเวนสำรวจพัฒนาการสื่อยุโรป: จากฝรั่งเศสถึงเยอรมนี
รายละเอียด :
*
ชื่อ :
*
อีเมล์ :
verificiation image *
 
 
 
©2003 - 2011 chavarong.net, All rights reserved. chavarong.net